Laureaat Mijn Huis Mijn Jonge Architect 2011

Lof voor zoveel jeugdige maturiteit


In de hoofdzetel van de Vlaamse Maatschappij voor Sociaal Wonen (VMSW) werd op 2 december jongstleden de laureaat van de wedstrijd Mijn Huis Mijn Jonge Architect 2011 bekendgemaakt. De bloementuilen en de bouwopdracht gingen naar de tijdelijke vereniging DGHJ, wat staat voor de jonge roedel Jos De Wolf, Bert Goetvinck, Pierre Holvoet en Jeroen Jonckheere.


Dit jaar draaide de wedstrijd om het ontwerp van 12 sociale woningen - met mogelijk een uitbreiding van het architectuurcontract tot een aangrenzend terrein - voor de SHM Lierse Maatschappij voor Huisvesting. De opdracht had betrekking op een deel van de Bogerse Velden, een circa 4,5 ha grote site binnen de ring van Lier, die momenteel nog een open gebied vormt met weiden, een beek en een pad naar de achtergelegen Steinerschool. Die in de verder stedelijke context unieke groene omgeving maakt dat de buren het project met argusogen volgen. Het behoud van voldoende groen vormde dan ook een belangrijk aandachtspunt voor de wedstrijddeelnemers, naast de bestaande stedenbouwkundige studie met voorstel van inplanting en perceelsgrenzen, de eis tot verdicht, compact en energetisch wonen, de vraag naar voldoende ruimte voor autoparkeerplaatsen en fietsstallingen, en natuurlijk het eigenlijke woonprogramma. Uit de 57 inzendingen bekroonde de jury het ontwerp van Jos De Wolf, Bert Goetvinck, Pierre Holvoet en Jeroen Jonckheere, vier ingenieur-architecten die momenteel bezig zijn aan hun eerste stagejaar.



Villa + rijwoning = meerwaarde³


De vier van de tv DGHJ schoven in hun ontwerp de concepten villa en rijwoning op een verrassende manier in elkaar. Door de woningen per drie te clusteren tot één blok, combineerden zij de voordelen van een rijwoning (compact, energiezuinig) met die van een villa (open ruimte, uitzicht). In het straatbeeld duiken de vier clusters op als evenveel stedelijke villa's, wat de buurt een visuele meerwaarde geeft. Omdat de privétuin telkens tegen de lange zijde van een woning aanleunt, kunnen de bewoners optimaal genieten van deze openheid. In de indeling van de individuele woningen benadrukt het ontwerpteam het uitzicht en de openheid door circulatie, berging en sanitaire ruimtes te groeperen tegen de scheidingsmuur. In het binnengebied achter de woningen komt een publieke tuin die weerspiegeld wordt op het aangrenzende, nog in te vullen perceel, waardoor een tuinwijk tot stand komt. De auto's worden naar parkeerplaatsen aan de rand van de site gedirigeerd met het oog op de rust en speelvriendelijkheid. Dat de vier voor deze wedstrijd de handen in elkaar sloegen, was geen toeval. Al tijdens hun studie aan de Universiteit Gent staken ze geregeld de koppen bij elkaar. Intussen zijn zij voor hun stage uitgezwermd over een groot deel van Vlaanderen. Jos De Wolf werkt in Brugge bij Groep 3 Architecten, Jeroen Jonckheere in Gent bij Stéphane Beel Architecten, Bert Goetvinck in Antwerpen bij Meta Architectuur en Pierre Holvoet in Harelbeke bij De Hullu & Partners. De verschillende culturen van deze bureaus vinden zij heel verrijkend. "Wij steken veel van elkaar op, wat erg belangrijk is geweest voor dit ontwerpproces", beamen ze in koor.



Eervolle vermeldingen


Twee architectenduo's mochten naar huis met een eervolle vermelding en een geldprijs van 2 000 euro. Katrien Delespaul en Frédéric Gijsen wisten de jury te charmeren door hun overgang tussen straat en private buitenruimtes, waar ze de autoparkeerplaatsen mixten met filterende houten schermen. Ook de zongerichte oriëntatie en de ritmiek van de diverse woningtypes vielen in de smaak. Katrien en Frédéric zijn ingenieur-architecten van de KULeuven. Na een eerste periode bij Kingkong Architectes in Bordeaux maakt Katrien nu haar stage af bij Lens°ASS is Hasselt waar ze kan proeven van het brede veld van de architectuur en met veel plezier de kunst van het detailleren onder de knie krijgt. Frédéric heeft net zijn stage beëindigd bij HASA Architecten in Muizen waar hij nu als zelfstandig architect aan de slag is. Tijdens hun opleiding sleutelden ze al eens samen aan een studie voor de vroegere Leuvens brouwerij De Hoorn, waar ze graag een glazen gevel met baksteenprint voor de oude silo's hadden geplaatst. Het huidige succes sterkt hen in hun voornemen om samen nog aan wedstrijden deel te nemen. Katrien doet intussen al kleinere verbouwingen onder haar eigen naam.
Lien Servaes en Michaël Van de Velde boden volgens de jury een speels straatbeeld met vier woningrijen die heel divers zijn in typologie en materiaalgebruik, wat in groepswoningbouw een sterke individualisatie mogelijk maakt. Ook de planoplossingen en het gebruik van het doorzonprincipe kregen lovende commentaar. Lien studeerde af aan het toenmalige Henry van de Velde instituut (nu Artesis Hogeschool, Antwerpen); Michaël volgde zijn opleiding aan Sint-Lucas Gent. Zij leerden elkaar kennen tijdens hun stage in Mechelen, die ze weliswaar bij verschillende bureaus deden (zij bij DG Architecten, hij bij Dirk Van der Veken), maar wel in hetzelfde gebouw. Michaël doceert presentatietechnieken aan de Lessius Hogeschool in Mechelen en wil daarnaast samen met Lien, die nog halftijds als zelfstandige architect in haar vroegere stagebureau werkt, eigen projecten opzetten. Het initiatief Mijn Huis Mijn Jonge Architect kunnen zij alleen maar toejuichen, want veel kansen voor jonge architecten zonder referentieprojecten zijn er daarnaast niet.



Kwaliteitsvolle editie


In tegenstelling tot de vorige edities werden dit jaar ook nog twee bijzondere vermeldingen toegekend. Volgens Kurt Herregodts, coördinator projectrealisatie VMSW, had dit alles te maken met de hoge kwaliteit van de inzendingen. De twee bijzonder vermeldingen gingen naar interessante oplossingen die echter niet haalbaar zijn in het kader van sociale koopwoningen. Glenn Lyppens en Amaury De Valensart kregen een bijzondere vermelding voor hun concept 'Gelaagde leegte', waarin zij het landelijke karakter intact laten door de woningen te clusteren tot drie kleine woonerven, met een boeiende verwijzing naar een vierkanthoeve en integratie van stedelijke steegjes in niet-landelijke strokenbouw. Pieter De Groeve, Sanne Peeters en Thomas Cornelis plaatsten de bouwstroken dwars op de verkeersas in telkens twee geschakelde woningen, wat eveneens goed was voor een bijzondere vermelding.
Jurylid Jo Lefebure (Orde van architecten - Vlaamse Raad) beaamde de inschatting van Kurt Herregodts. "De juryleden stonden verstomd van de maturiteit van wat zij voorgelegd kregen. Ondanks hun jonge leeftijd hebben de meeste deelnemers aandacht voor de realiteit van en de beperkingen waarmee de sociale woningbouw rekening moet houden. Omgekeerd is de wedstrijd voor hen ook leerrijk geweest omdat zij in team en multidisciplinair moeten werken en in functie van een wedstrijd moeten denken, wat toch heel andere koek is dan een opdracht voor een bouwheer. In een wedstrijd moeten immers ook de communicatie over het concept en de manier van presenteren duidelijk en volgroeid zijn."
Marc Vanden Eynde, directeur van de SHM Lierse Maatschappij voor de Huisvesting, toonde zich tijdens de uitreiking van de prijzen een tevreden man. "Ik vind al langer dat wij de lat dikwijls te hoog leggen voor jonge architecten. Toen ik de kans kreeg aan deze wedstrijd mee te doen, heb ik dan ook niet geaarzeld, te meer daar er heel veel voor ons werd ingevuld: de samenstelling van een jury, de volledige organisatie. Ik wil daarom graag een oproep doen tot mijn collega's: zet ook de stap, want je hebt niets te verliezen. Integendeel, je krijgt enorm veel terug."


Terug



De laureaten: Jos De Wolf, Jeroen Jonckheere,
Bert Goetvinck en Pierre Holvoet.
Foto: Studio Dann

Lien Servaes en Michaël Van de Velde kregen een
eervolle vermelding.
Er was ook een eervolle vermelding voor
Katrien Delespaul en Frédéric Gijsen.
Foto: Studio Dann


Het winnende concept van Jos De Wolf, Jeroen Jonckheere, Bert Goetvinck en Pierre Holvoet.


De wedstrijd had betrekking op deel 1 van een 4,5 ha
grote site die vandaag bestaat uit weiden, een beek
en een pad. Omdat de opdracht kan worden uitgebreid
naar deel 2, werd gevraagd naar een globale visie voor
beide delen.


Het ontwerp van Lien Servaes en Michaël Van de Velde.


Het ontwerp van Katrien Delespaul en Frédéric Gijsen.


Terug